- Bitki Diğer Adları
- Yabani Angelica
- Latince Adı
- Angelica sylvestris L.
- Almanca Adı
- Wald-Engelwurz
- Arapça Adı
- أنجليكا البرية
- Farsça Adı
- انجلکای وحشی
- Fransızca Adı
- Angélique des bois
- İngilizce Adı
- Wild angelica
- İtalyanca Adı
- Angelica selvatica
- Rusça Adı
- Дягиль лесной
- Yunanca Adı
- Άγρια αγγελική
- Bulunduğu Yer
- Nemli çayırlar, ormanlık bölgeler
- Toplanma Zamanı
- Yaz ayları
- Kullanılan Bölgesi
- Kök, yaprak ve tohum
- Yetiştiği Bölgeler
- Avrupa, Anadolu, Asya'nın ılıman bölgeleri
- Bitki Tanımı
- Angelica sylvestris, 1–2 metreye kadar boylanabilen, morumsu gövdeli ve beyaz çiçekli, çok yıllık otsu bir bitkidir.
- Günlük Kullanım
- Çay veya tentür formunda ölçülü miktarlarda kullanılabilir.
- Modern Bilimde
- Furanokumarinler, uçucu yağlar ve flavonoidler içerir; sindirim ve dolaşım sistemi üzerine araştırılmıştır.
- Kullanım Alanları
- Gelenekte sindirim destekleyici; modern kullanımda fitoterapi ve aromaterapi ürünlerinde.
- Yan Etkileri
- Fazla kullanım ışığa duyarlılığı artırabilir.
- Hazırlanış Şekli
- Kök ve yaprakları kaynatılarak çay yapılır, tentür formunda hazırlanabilir.
- Yabani Melekotu
- Azerbaycan Adı
- Vəhşi mələkotu
- Bitki İçeriği
Yabani melekotu, Apiaceae (maydanozgiller) familyasından çok yıllık bir bitkidir. Avrupa ve Anadolu’nun nemli bölgelerinde doğal olarak yetişir. Bitkinin kökü, gövdesi ve yaprakları tıbbi amaçla kullanılır. İçeriğinde uçucu yağlar (β-pinen, α-phellandren, limonen), kumarinler, furanokumarinler (angelisin, bergapten), flavonoidler ve organik asitler bulunur.
- Bitki Etken Maddesi
Başlıca etken maddeleri angelisin, osthol, bergapten, umbelliferon ve angelikat asittir. Bu bileşikler antispazmodik, sindirim düzenleyici, antienflamatuar, antiseptik ve dolaşım artırıcı etkilere sahiptir.
- Bitkinin İlaç Sektöründe Kullanılan Etken Maddesi
Angelica türlerinden elde edilen furanokumarin ve uçucu yağ bileşikleri modern ilaç sektöründe öksürük şurupları, sindirim düzenleyici preparatlar ve kas gevşetici bitkisel formülasyonlarda kullanılmaktadır. Ayrıca angelisin türevleri farmasötik araştırmalarda doğal vazodilatör ve spazmolitik ajan olarak değerlendirilmektedir.
- Bitki Gıda Takviyelerinde Kullanılan Ekstrakt Maddesi Var mı
Evet. Yabani melekotu ekstresi, sindirim sistemini rahatlatıcı, gaz giderici ve dolaşımı artırıcı etkileri nedeniyle gıda takviyelerinde yer alır. Aynı zamanda kadın sağlığı destek ürünlerinde hormon dengeleyici olarak da kullanılmaktadır.
- Moleküler Biyoloji ve Genetik Olarak Kullanımı Var mı
Angelica bileşikleri, hücre kültürü çalışmalarında antioksidan genlerin (SOD, GPx, CAT) ekspresyonunu artırmış, inflamatuar genlerin (TNF-α, IL-6) baskılanmasını sağlamıştır. Furanokumarin türevlerinin apoptoz ve hücre siklusu üzerindeki düzenleyici etkileri kanser biyolojisi araştırmalarında incelenmektedir.
- Lokman Hekimlerden Kısa Gerçek Formüller veya Kullanımı
İbn-i Sina, melekotunu 'soğuk mizaçlı hastalıkları dengeleyen, sindirimi kolaylaştıran ve nefesi açan' bitkiler arasında zikretmiştir. Davud el-Antaki, bu bitkiyi 'karın ağrısı ve gaz sancısını gideren, mideyi kuvvetlendiren' olarak tanımlamıştır. Anadolu hekimleri, yabani melekotu kökünü kaynatıp bal ile karıştırarak sindirim güçlendirici ve sakinleştirici olarak kullanmışlardır.