- Bitki Diğer Adları
- Afrika palmiyesi
- Latince Adı
- Elaeis guineensis
- Almanca Adı
- Ölpalme
- Arapça Adı
- نخيل الزيت
- Farsça Adı
- نخل روغنی
- Fransızca Adı
- Palmier à huile
- İngilizce Adı
- Oil palm
- İtalyanca Adı
- Palma da olio
- Rusça Adı
- Масличная пальма
- Yunanca Adı
- Φοίνικας ελαιοφόρος
- Bulunduğu Yer
- Tropikal ormanlar, tarım alanları
- Toplanma Zamanı
- Yıl boyunca
- Kullanılan Bölgesi
- Sıvı sabit yağ, meyve ve tohum ekstresi
- Yetiştiği Bölgeler
- Batı Afrika, Malezya, Endonezya
- Bitki Tanımı
- Elaeis guineensis, 20 metreye kadar boylanabilen, iri yapraklı ve salkım şeklinde meyve veren tropikal bir palmiye türüdür.
- Günlük Kullanım
- Palm yağı yemeklik yağ olarak yaygın şekilde tüketilir.
- Modern Bilimde
- Karoten, tokoferol ve doymuş yağ asitleri içerir; gıda sanayi ve biyoyakıt üretiminde araştırılmıştır.
- Kullanım Alanları
- Gıda endüstrisi, kozmetik, biyoyakıt üretimi.
- Yan Etkileri
- Aşırı tüketim kalp-damar sağlığı üzerinde olumsuz etkilere neden olabilir.
- Hazırlanış Şekli
- Meyve ve tohumlardan soğuk pres veya ekstraksiyon yöntemiyle yağ elde edilir.
- Yağ palmiyesi
- Azerbaycan Adı
- Yağ xurması
- Bitki İçeriği
Yağ palmiyesi, Arecaceae (palmiye) familyasından tropik bir ağaç türüdür. Afrika kökenli olup dünya genelinde özellikle Malezya ve Endonezya’da yetiştirilmektedir. Meyvesinden elde edilen palm yağı ve çekirdeğinden çıkarılan palm çekirdeği yağı, beslenme ve ilaç endüstrisinde geniş kullanım alanına sahiptir. İçeriğinde palmitik asit, oleik asit, linoleik asit, tokoferoller, karotenoidler ve fitosteroller bulunur.
- Bitki Etken Maddesi
Başlıca etken maddeleri karotenoidler (β-karoten), tokoferoller (E vitamini), fitosteroller ve palmitik asittir. Bu bileşenler antioksidan, hücre yenileyici, enerji verici ve deri besleyici etkilere sahiptir.
- Bitkinin İlaç Sektöründe Kullanılan Etken Maddesi
Palm yağı ve türevleri, ilaç sanayisinde kapsül yapımında taşıyıcı yağ olarak, topikal kremlerde nemlendirici olarak ve bazı farmasötik formülasyonlarda vitamin E kaynağı olarak kullanılmaktadır. Ayrıca tokoferoller, farmasötik düzeyde antioksidan bileşen olarak değerlendirilmektedir.
- Bitki Gıda Takviyelerinde Kullanılan Ekstrakt Maddesi Var mı
Evet. Palm yağı ekstraktı, E vitamini (tokoferol ve tokotrienol) bakımından zengin olduğu için gıda takviyelerinde kullanılmaktadır. Tokotrienoller, özellikle kolesterol dengeleyici ve hücre yaşlanmasını geciktirici formülasyonlarda yer alır.
- Moleküler Biyoloji ve Genetik Olarak Kullanımı Var mı
Elaeis guineensis yağından elde edilen tokotrienoller, hücre kültürlerinde antioksidan genlerin (Nrf2, GPx, CAT) aktivitesini artırmış ve inflamatuar genlerin (NF-κB, TNF-α, IL-6) ekspresyonunu baskılamıştır. Ayrıca genetik mühendisliği araştırmalarında, bitkinin yağ biyosentez genleri (FATA, FAD2, DGAT1) üzerine çalışılarak verim artırımı sağlanmıştır.
- Lokman Hekimlerden Kısa Gerçek Formüller veya Kullanımı
İbn-i Sina, zeytinyağı ve benzeri yağların 'bedeni besleyen, deriyi yumuşatan ve kalbi kuvvetlendiren' etkilerinden söz ederken, tropik yağlara da atıfta bulunmuştur. Davud el-Antaki, sıcak iklimlerde yetişen yağlı meyvelerin 'vücuda sıcaklık ve kuvvet kazandırdığını' belirtmiştir. Afrika hekimleri, palm yağını cilt ve saç bakımında, yara tedavisinde ve enerji kaynağı olarak kullanmışlardır.