- Meyve Adı
- Çam Fıstığı
- Meyve Diğer Adları
- Çam Kozalağı Fıstığı
- Latince Adı
- Semen Pinearum - Pinus pinea L. türleri
- Azerbaycan Adı
- Şam qozası fıstığı
- Almanca Adı
- Pinienkerne
- Arapça Adı
- صنوبر (Sanawbar)
- Farsça Adı
- چلغوز (Chilghoza)
- Fransızca Adı
- Pignon de pin
- İngilizce Adı
- Pine Nut
- İtalyanca Adı
- Pinolo
- Rusça Adı
- Кедровый орех (Kedrovy orekh)
- Yunanca Adı
- Κουκουνάρι (Koukounári)
- Bulunduğu Yer
- Çam ağaçlarının kozalaklarında
- Toplanma Zamanı
- Sonbahar
- Kullanılan Bölgesi
- Tohum
- Yetiştiği Bölgeler
- Türkiye, Akdeniz ülkeleri, Orta Asya
MEYVE TANIMI
Çam fıstığı, çam kozalaklarının içinden çıkan, yağlı ve besleyici küçük tohumlardır.
Çam ağacı kozalağı meyvesi Sonbaharda toplanır.
Çam ağacının bir meyvesi olan çam fıstığı çam kozalakların olgunlaşması ile içinden çıkan çam fıstığı toplanarak çam fıstığı oluşturulur.
Bazı bölgelerde tarımı yapılan çam fıstığı doğal ortamda da toplanılmaktadır.
Lokman hekimlerimiz geçmiş zamanda tedavilerinde kullandılar.
GÜNLÜK KULLANIM
Tatlı, pilav, salata ve kuruyemiş olarak tüketilir.
MODERN BİLİMDE
Protein, sağlıklı yağ ve mineraller açısından beslenme üzerindeki olumlu etkileri araştırılmıştır.
KULLANIM ALANLARI
Afrodizyak.
Akciğer.
Bağışıklık.
Cinsel gücü artırıcı.
Enerji artırıcı.
- Gıda, tatlı, pilav, salata,
Güç verir.
YAN ETKİLERİ
Aşırı tüketimde kilo alımına neden olabilir.
HAZIRLANIŞ ŞEKLİ
Kozalaktan çıkarılır, kavrularak veya çiğ olarak tüketilir.
BİTKİ İÇERİĞİ
Çam fıstığı (Pinus pinea L.), Pinaceae familyasından Akdeniz iklimine özgü bir çam türünün yenilebilir tohumudur. Besin değeri yüksek olan bu fıstıklar, protein, doymamış yağ asitleri (özellikle oleik ve linoleik asit), E vitamini, magnezyum, çinko, manganez ve polifenoller içerir. Ayrıca pineolin adlı özel bir yağ asidi ile enerji verici niteliktedir.
BİTKİ ETKEN MADDESİ
Etken maddeleri arasında pinolenik asit, linoleik asit, oleik asit, tokoferoller (E vitamini), polifenoller ve fitosteroller yer alır. Bu bileşenler antioksidan, antiinflamatuar, lipid dengeleyici ve iştah düzenleyici özellik taşır. Ayrıca pineolin, hormon benzeri etkiyle tokluk hissini destekler.
BİTKİNİN İLAÇ SEKTÖRÜNDE KULLANILAN ETKEN MADDESİ
Çam fıstığı yağı ve ekstraktı, farmasötik preparatlarda metabolik dengeleyici ve kardiyovasküler destekleyici olarak kullanılmaktadır. Pinolenik asit, lipid profillerini düzenleme ve iştah kontrolü sağlayan bileşen olarak diyet takviyesi formüllerinde yer alır. Ayrıca E vitamini içeriğiyle hücre zarlarını koruyucu ilaç formülasyonlarında kullanılır.
BİTKİ GIDA TAKVİYELERİNDE KULLANILAN EKSTRAKT MADDESİ VAR MI
Evet. Pinus pinea ekstresi ve çam fıstığı yağı, omega yağ asitleri kaynağı olarak gıda takviyelerinde kullanılır. Pinolenik asit içeriği sayesinde metabolizma hızlandırıcı ve tokluk artırıcı takviyelerde yer alır. Ayrıca E vitamini ve magnezyum yönünden zengin olduğu için antioksidan ve enerji destek ürünlerinde de kullanılır.
MOLEKÜLER BİYOLOJİ VE GENETİK OLARAK KULLANIMI VAR MI
Çam fıstığı polifenolleri ve pinolenik asit, PPAR-α ve PPAR-γ gen ekspresyonunu artırarak yağ asidi metabolizmasını düzenler. Ayrıca NF-κB ve TNF-α gibi inflamatuar genlerin baskılanmasıyla hücresel düzeyde antiinflamatuar etki gösterir. Tokoferoller, hücre zarında oksidatif hasarı engelleyerek genetik stabiliteyi korur.
LOKMAN HEKİMLERDEN KISA GERÇEK FORMÜLLER VEYA KULLANIMI
İbn-i Sina, çam reçinesini 'akciğerleri temizleyen ve bedene kuvvet veren' olarak tanımlar. Anadolu hekimliğinde çam fıstığı, bal ile karıştırılarak solunum yolu rahatsızlıklarında ve halsizlikte kullanılmıştır. Davud el-Antaki, çam tohumlarının 'sinirleri kuvvetlendirdiğini ve cinsel enerjiyi artırdığını' belirtmiştir.

