- Latince Adı
- Beta vulgaris var. rubra L. (Sin.:
- Almanca Adı
- Rote Bete
- Arapça Adı
- شمندر أحمر
- Farsça Adı
- چغندر قرمز
- Fransızca Adı
- Betterave rouge
- İngilizce Adı
- Red beet, Beetroot
- İtalyanca Adı
- Barbabietola rossa
- Rusça Adı
- Свекла
- Yunanca Adı
- Παντζάρι
- Bulunduğu Yer
- Bahçelerde ve tarlalarda yetişir.
- Toplanma Zamanı
- Sonbahar aylarında hasat edilir.
- Kullanılan Bölgesi
- Kökü ve yaprakları.
- Yetiştiği Bölgeler
- Türkiye, Avrupa, Asya ve Amerika.
- Günlük Kullanım
- Salata, turşu, çorba, meze ve içeceklerde kullanılır.
- Modern Bilimde
- Betalain, folat, lif, demir ve potasyum bakımından zengin; antioksidan ve kan basıncı düzenleyici etkileri araştırılmaktadır.
- Kullanım Alanları
- Akciğer hastalıklarında.
- Yan Etkileri
- Aşırı tüketim idrar ve dışkıda kırmızı renge sebep olabilir.
- Hazırlanış Şekli
- Haşlanarak salatalara, çorbalara katılır; suyu içilir, turşusu yapılır.
- Sebze Adı
- Kırmızı Pancar
- Sebze Diğer Adları
- Pancar, Yemlik Pancar
- Beta vulgaris L.)
- Azerbaycan Adı
- Qırmızı çuğundur
- Sebze Tanımı
Kırmızı pancar, kök kısmı kırmızı-mor renkli, yaprakları yeşil, kök sebze grubuna ait bir bitkidir.
- Antioksidan
Bağırsaklar.
Bağışıklık.
- Kabızlığa
- Kan yapıcı,
Karaciğer.
- Kötü huylu hücrelerle mücadele,
Mide.
Sinirler.
Tansiyon dengeleyi.
Toksinlerden arındırır.
- Bitki İçeriği
Kırmızı pancar, Chenopodiaceae (ıspanakgiller) familyasına ait bir kök sebzedir. Kırmızı rengini betasiyanin (betanin) pigmentlerinden alır. İçeriğinde betain, nitrat, folik asit, potasyum, magnezyum, demir, C vitamini ve B kompleks vitaminleri bulunur. Pancar, özellikle kan yapıcı ve karaciğer destekleyici özelliğiyle bilinir.
- Bitki Etken Maddesi
Başlıca etken maddeleri betain, betanin (betasiyanin), polifenoller ve doğal nitratlardır. Bu maddeler damar genişletici, kan basıncını düşürücü, antioksidan ve hücre yenileyici etkiler gösterir.
- Bitkinin İlaç Sektöründe Kullanılan Etken Maddesi
Betain, farmasötik sektörde karaciğer koruyucu (hepatoprotektif) ve homosistein düşürücü etki nedeniyle ilaç ve takviye formülasyonlarında kullanılmaktadır. Ayrıca betasiyanin pigmentleri, doğal ilaç boyası ve antioksidan ajan olarak araştırılmaktadır.
- Bitki Gıda Takviyelerinde Kullanılan Ekstrakt Maddesi Var mı
Evet. Kırmızı pancar ekstresi, özellikle nitrat ve betain içeriği nedeniyle gıda takviyelerinde kullanılır. Sporcu performansını artırıcı, kan akışını düzenleyici ve karaciğer fonksiyonlarını destekleyici ürünlerde yer alır.
- Moleküler Biyoloji ve Genetik Olarak Kullanımı Var mı
Pancar bileşikleri, eNOS (endotelyal nitrik oksit sentaz) gen ekspresyonunu artırarak damar genişlemesini destekler. Betain, metilasyon döngüsünde DNA metilasyonu ve gen ekspresyonunun düzenlenmesinde görev alır. Ayrıca Nrf2 yolağını aktive ederek hücresel antioksidan genlerin (HO-1, SOD, GPx) ekspresyonunu uyarır. Pancar polifenolleri, inflamatuar genlerin (IL-6, TNF-α) baskılanmasına katkı sağlar.
- Lokman Hekimlerden Kısa Gerçek Formüller veya Kullanımı
İbn-i Sina, pancarı 'kanı temizleyen, karaciğeri kuvvetlendiren ve mideyi ısıtan' bitkiler arasında sayar. Davud el-Antaki, 'pancar suyu içilirse karaciğer sertliğini yumuşatır, kan dolaşımını güçlendirir' der. Anadolu tıbbında pancar suyu, kansızlığa ve halsizliğe karşı kullanılmıştır.