Papaya

MEYVE TANIMI

Papaya, iri, oval şekilli, sarı-turuncu renkli, yumuşak ve tatlı aromalı tropikal bir meyvedir.

GÜNLÜK KULLANIM

Taze yenir, salata, tatlı ve meyve suyu yapılır.

MODERN BİLİMDE

Papain enzimi, C vitamini, beta karoten ve flavonoidler açısından incelenmiş; sindirim, bağışıklık ve cilt sağlığı üzerine etkileri araştırılmıştır.

KULLANIM ALANLARI

Gıda, içecek, kozmetik, halk hekimliği.

YAN ETKİLERİ

Aşırı tüketimde mideyi rahatsız edebilir, lateks alerjisi olanlarda sorun yaratabilir.

HAZIRLANIŞ ŞEKLİ

Taze olarak yenir, meyve suyu, salata ve tatlılarda hazırlanır.

BİTKİ İÇERİĞİ

Papaya (Carica papaya), tropikal iklimlerde yetişen, Caricaceae familyasına ait değerli bir meyvedir. Meyvesi papain enzimi, karotenoidler (özellikle likopen ve β-karoten), C vitamini, folat, potasyum, kalsiyum ve magnezyum bakımından zengindir. Ayrıca flavonoidler, fenolik asitler ve doğal lif içerir. Papaya meyvesi sindirimi kolaylaştırıcı, bağışıklığı güçlendirici ve hücre yenileyici özellikleriyle bilinir.

BİTKİ ETKEN MADDESİ

Başlıca etken maddeleri papain, karpain, karikaksantin, likopen, β-karoten, ve flavonoid bileşikleridir. Papain enzimi, proteinleri amino asitlere ayırarak sindirim sürecini destekler ve antiinflamatuar etki gösterir.

BİTKİNİN İLAÇ SEKTÖRÜNDE KULLANILAN ETKEN MADDESİ

Papain, farmasötik sektörde yara iyileştirici, ödem azaltıcı ve sindirim düzenleyici ilaçlarda etken madde olarak kullanılmaktadır. Papaya ekstraktı, enzimatik sindirim desteği ve cilt onarım formülasyonlarında da kullanılır.

BİTKİ GIDA TAKVİYELERİNDE KULLANILAN EKSTRAKT MADDESİ VAR MI

Evet. 'Papaya enzyme extract' ve 'Carica papaya leaf extract' olarak birçok gıda takviyesinde yer alır. Sindirim enzim desteği, mide asidi dengesini sağlama ve bağışıklığı güçlendirme amacıyla kullanılmaktadır. Ayrıca antioksidan özellikleri nedeniyle yaşlanma karşıtı ve karaciğer destek ürünlerinde yer alır.

MOLEKÜLER BİYOLOJİ VE GENETİK OLARAK KULLANIMI VAR MI

Papaya yaprak ve meyve ekstraktının hücre kültürü çalışmalarında apoptoz genlerini (Bax, Caspase-3) aktive ettiği, buna karşılık NF-κB ve COX-2 gibi inflamatuar genlerin ekspresyonunu azalttığı gösterilmiştir. Papain enzimi, protein katlanmasını düzenleyen genlerin ekspresyonunu etkileyerek hücre yenilenmesine katkı sağlar. Ayrıca DNA koruyucu etkisiyle mutasyon riskini azaltıcı yönde moleküler koruma sağlar.

LOKMAN HEKİMLERDEN KISA GERÇEK FORMÜLLER VEYA KULLANIMI

İbn-i Sina benzeri erken dönem hekimler, tropikal meyveleri ‘safra fazlasını gideren, mideyi rahatlatan ve bedeni tazeleyen’ gıdalar arasında saymıştır. Hint ve Arap tıbbında papaya, sindirim sorunları ve kabızlık için kullanılmıştır. Dağıstan Lokman hekimleri, benzer etkili meyveleri ‘bedenin dengesini kuran ve iç ısıyı düzenleyen’ besinler olarak nitelendirmiştir.